ARRA I

Uit Computererfgoed

ARRA I
Onderwerp	ARRA I
Beschrijving	De afkorting ARRA staat voor Automatische Relais Rekenmachine Amsterdam. De de allereerste in Nederland gebouwde computer.
Soort	technisch wetenschappelijk rekenen
Periode naam	1952 - 1953
Periode startdatum	1952/06/21
Periode einddatum	1954/01/01

---

Nederlandse computers

Verwijzing: ARRA I
Zie ook een ARRA Persbericht 2002 (persbericht op CWI) van het CWI. Vijftig jaar computers in Nederland De eerste Nederlandse programmeerbare computer werd op 21 juni 1952 in gebruik genomen: dit was de ARRA, Automatische Relais Rekenmachine Amsterdam. Deze computer werd gebouwd door het Mathematisch Centrum, het huidige Centrum voor Wiskunde en Informatica CWI in Amsterdam. De ARRA werd in gebruik genomen door de burgemeester D'Ailly en minister Rutten van Economische Zaken. Als blijk van mathematisch kunnen liet men de computer een programma uitvoeren voor het genereren van willekeurig getal: een mathematisch hoogstandje. Na de feestelijke opening heeft het apparaat niet veel meer gepresteerd. Een tweede ARRA, die anderhalf jaar later gereedkwam, heeft wel met groot succes gedraaid. De opvolgers van de ARRA deden onder andere zogenaamde 'flutterberekeningen' voor Fokker, berekeningen voor het ontwerp van vliegtuigvleugels. Van de ARRA is niets over. Er zijn slechts enkele foto's, een dia en wat artikelen en beschrijvingen. Er is wel uit die pionierstijd beeld- en geluidsmateriaal van andere machines en geklik van relais. Oorsprongdatum: 21-06-1952

Dineke Botterweg, een van de rekenaarsters van het Mathematisch Centrum, bedient de machine. Foto: archief CWI

Minister Rutten (EZ) verricht de openingshandeling van de ARRA I. Foto: archief CWI.

Bron: CWI

Diode meetkastje ARRA 1

TE KOOP op marktplaats

Op 26 november 2009 ontving computererfgoed.nl een bericht van Frans Rövekamp waarin hij aangaf dat hij in het bezit is van een test-/meetkastje voor diodes en dat deze waarschijnlijk gebruikt is voor het onderhoud aan de ARRA 1.

Indien er personen zijn die meer informatie hebben over dit meetkastje of op een of andere manier geinteresseerd zijn, dan graag een reactie aan info@computererfgoed.nl

Het bericht

L.S.

Mijn naam is F.J.M.Rövekamp geb.5-7-1934. Na 2 jaar dag en avondschool L.T.S.opgeleid tot instrumentmaker. Begin 1950 vroeg de P.T.T. techn.dienst instrumentmakers en na sollicitatie werd ik aangenomen. Na 3 jaar opleiding kwam ik te werken bij de "HC" ofwel afd.Huiscentrales,later bedrijfstelefonie genoemd. Ik heb daar 40 jaar gewerkt Eind 1952 kreeg ik 'n opdracht mee,om in een pand in Amsterdam-oost,ik meen Boerhavenstraat of zoiets, 'n telefoon installatie te verwijderen.

In 'n grote zaal stonden 'n paar rekken met apparatuur waaraan mensen aan het werk waren. Het app.bestond vrijwel geheel uit relais en diode-buizen.het waren bijzondere relais, wanneer het anker aantrok,werd het mechanisch opgehouden. en kon gelost worden door een 2e wikkeling te bekrachtigen. Nadat mijn werk klaar was kwam ik aan de praat met die mensen,toen bleek dat ze het aan het slopen waren. Ik vroeg aan een leidinggevende wat het voor'n app.was,hij zei,dit is de Arra-1,of Arra,dat weet ik niet meer. Dat moest staan "voorAutomatische Relais Rekenmachine Amsterdam" Toen ik vroeg waarom het gesloopt werd, zei hij, omdat de techniek al weer achterhaalt is. Toen ik weg ging kreeg ik van de leidinggevende 'n doos vol relais-tjes mee en 'n meetkastje waar de diodes mee werden getest.( Zie foto's) Daar zei hij over,wees hier zuinig op want hier is er maar één van,kan ook dat hij zei"hier zijn er maar 'n paar van,weet ik ook niet meer,maar ja,ik ben dan ook bijna 75 jaar.

De relais heb ik niet meer,die deden het goed op de rommelmarkten,vooral bij de modeltrein bouwers. Het kastje heb ik ruim 55 jaar bewaard en nu ik ouder wordt en wat aan het opruimen ben,wil ik liever niet dat het in het rommelmarkt circuit terecht komt,terwijl het voor 'n museum toch wel waardevol kan zijn.

F.J.M.Rövekamp
e-mail:frans.rovekamp at kpnplanet.nl